حوزه علوم اسلامی رسانه

حوزه علوم اسلامی رسانه

حوزه علوم اسلامی رسانه علاوه بر ایجاد محیطی علمی و پژوهشی، فضایی سرشار از ایمان، اخلاص، نشاط و پویایی را به وجود آورد تا زمینه حرکت به سوی تعالی و تکامل و بالندگی فراهم شود.

دین پژوهان حوزه علوم اسلامی رسانه در 6 ترم تحصیلی، در مجموع قریب به 60واحد درسی ر نزد اساتید متخلق حوزه و دانشگاه در محیطی سرشار از صفا و معنویت، می گذرانند و در کنار آنها با دروس پایه برای ورود به معارف مکتب اهل البیت علیهم السلام آشنا می‌شوند.

انجام فعالیت های پژوهشی، برگزاری اردوهای زیارتی و سیاحتی، طرح تدبر در قرآن، برگزاری مراسم معنوی و روضه سید الشهداء علیه السلام از برنامه های دیگر این حوزه می باشد.

سایر فعالیت های حوزه علوم اسلامی رسانه

- جذب نخبگان: انتخاب دانشجویان با استعداد از نظر اخلاقی و علمی، اصلی ترین ملاک پذیرش دین پژوهان در این مرکز است. تلاش بر این است که فضای معنوی و دینی، توأم بانشاط علمی باشد.

- آموزش دین بر اساس تعالیم مکتب اهل بیت علیهم السلام به صورتی که دین پژوهان این مرکز بتوانند در برابر شبهات و فتنه‌هامصون بمانند.

- تقویت ایمان و غیرت دینی: رشد اخلاق اسلامی و تهذیب نفس ازراههایی مانند: ایجاد فضای سالم اعتقــادی، اخـــلاقی، ارائــه آمـوزه‌هـا والگـوهای علمی

- اصلاح و ارتقاء مستمرّ و توسعه برنامه‌ها و محتوای آموزشی‌، پژوهش محـور کــردن آمـوزش‌ها، کارآمد کردن برنامه‌ها و دروس، تأسیس دوره های آموزشی جدید در راستای اهداف و بر اساس نیاز سنجی از جامعه.

- تقدم کیفیت بر کـمـیت بـرون داده‌ها: تـنظـیم و تقویت مستمر ارتباط با سایر مراکز علمی، به ویژه مراکز هم سو

عناوین و اهداف دروس حوزه علوم اسلامی رسانه

مرکز دانشگاه صدا و سیما

معرفت جویان با شرکت در این دوره، اهداف کلی زیر را دنبال می کنند :

  • بهره مندی از ظرفیت های ارزشمند و غنی علوم اسلامی با رویکرد رسانه
  • توسعه و تعمیق باورها و اعتقادات دینی؛
  • توانمندسازی و افزایش قدرت فهم و درک در مسائل اجتماعی، فرهنگی و هنری ؛
  • آشنایی دانشجویان با میراث فرهنگی و تمدنی اسلام و حفظ و تقویت آن ؛
  • زمینه سازی ایجاد تعامل معارف دینی با مباحث رسانه­ای؛

اهداف هر عنوان درسی:

1-تدبر در قرآن (در حد ترجمه به همراه آموزش زبان قرآن و روش تدبر سیاقی قرآن)

هدف: آشنایی با ترجمه قرآن به همراه مهارت تجزیه و ترکیب، آشنایی با انواع اعراب و درک معانی به معنای درک معنای آیات ، ضمن درک اهمیت قرآن بوسیله تدبر سیاقی آیات و سوره ها.

منابع: مجموعه زبان قرآن (حمید محمدی) ، سیر تدبری قرآن(استاد نظری) و مجموعه رسائل توحیدیه علامه طباطبائی

2-تاریخ تحلیلی اسلام و سیره اهل بیت علیهم السلام

هدف: درک اهمیت تاریخ اسلام در فهم دین، آشنایی با نحوه استفاده و استنباط از تاریخ اسلام و انواع رویکردهای تاریخی(نقش رسانه ها در آن) و آگاهی از نقاط عطف تاریخ اسلام و منابع برجسته تاریخ اسلام مد نظر می باشد. آشنایی با جوانب مختلف زندگی و شخصیت حضرات معصومین علیهم السلام به عنوان انسان­های کامل و الگویی که هر مسلمان در زندگی خود می‏بایست از ایشان تبعیت کند. پرداختن به جوانب اجتماعی، سیاسی و حکومتی زندگی حضرات معصومین علیهم السلام، رسالت و نقش تبلیغ دین در شکل گیری حوادث تاریخ اسلام و سیره معصومین در آنها.

منابع: سیره پیشوایان  (مهدی پیشوایی) تاریخ تحلیلی اسلام  (رسول جعفریان) ـ نقش ائمه در احیاء دین، (علامه عسکری)

3- آشنایی با علوم اسلامی(منطبق برشیوه ارائه شده در کتاب شهیدمطهری)

هدف: دست‏یابی به فهمی نظام مند از علوم عقلی شامل منطق، فلسفه، کلام و عرفان و علوم نقلی شامل علم اخلاق، نظریات اخلاقی، کلیاتی از اصول فقه (به خصوص مسائل مشترک کتاب، سنت و عقل در اصول عملیه) و کلیاتی از علم فقه (مختصری از تاریخچه فقه و فقها، ابواب و رئوس مسائل فقه و تنوع مسائل فقه)، آشنایی با علوم حدیث، آشنایی با علوم قرآنی ـ انواع تفسیر و روش های تفسیری و ... ـ برای آشنایی دانشجویان به مباحث علوم اسلامی.

  • فلسفه و کلام و منطق کاربردی: 6 واحد

هدف: آشنایی با موضوع ها، شبهه ها، در حوزه دینی، فلسفه دین و اعتقادات و روش های بحث، شیوه های استدلال و مغالطه برای مهارت یافتن در نقد و تحلیل و پاسخگویی، مورد نظر است.

 این درس فقط به دانشجویانی توصیه می‌شود که با مباحث پیچیده کلامی خصوصاً کلام جدید درگیر شده‏اند.

الف- منطق (مباحث‌قیاس ، صناعات خمس و منطق فازی)

ب- فلسفه و کلام‌اسلامی‌:

کلام اسلامی (شناخت دیدگاه شیعه در حوزه هستی شناسی، خداشناسی، امامت، معرفت شناسی؛ الف)معرفت شناسی اسلامی ب)معرفت شناسی تطبیقی)

انسان شناسی (که موضوع انسان شناسی با عنایت به: مباحث کتاب مسئولیت و سازندگی علی صفایی حائری ، "انسان در قرآن" و"انسان و ایمان"شهید مطهری، انسان شناسی آقای واعظی)

فلسفه:

‌ الف-مشاء و اشراق (گزارشی‌ازحکمت‌الاشراق حسن‌معلمی و گزارشی از حکمت مشاء و برگزیده‌ای ازعقل سرخ، آواز پرجبرئیل‌و لغت موران، رساله فارسی فی حقیقه العشق)

ب)فلسفه‌‌حکمت‌متعالیه(گزارشی‌ازحکمت‌متعالیه حسن‌معلمی)

  • آشنایی و انس باحدیث (نهج البلاغه، صحیفه سجادیه، اصول کافی)2 واحد

هدف:از آنجا که شناخت دین مبین اسلام از طریق قرآن و عترت برای مسلمانان، از جمله ضروریات است و خداوند رسول خدا را مکلف به تبیین مسائل قرآنی فرموده و نبی اکرم نیز با صدور حدیث ثقلین، حجیت سنت و سیره عترت خویش را به ضمیمه سوره واقعه آیه 79 امضا فرمود. به همین خاطر دو موهبت علم الهی و عصمت از همان آغاز، فعل و قول حضرات معصومین را حجیت بخشیده و به عنوان یک ماخذ در شناخت احکام و عقاید، محل رجوع شیعیان قرار گرفته، فراگیران در این درس با حدیث و بعضی از منابع حدیث آشنا می­شوند و فهم لازم متناسب با رشته حرفه ای خود را به دست می آورند.

  • فقه:2 واحد

کلیاتی از اصول فقه (به خصوص مسائل مشترک کتاب، سنت و عقل در اصول عملیه) و کلیاتی از علم فقه (مختصری از تاریخچه فقه و فقها، ابواب و رئوس مسائل فقه و تنوع مسائل فقه)

هدف: هدف اصلی این درس آشناسازی مخاطبان با انواع کتب فقهی، مسائل مشترک و تاریخچه فقاهت و ابواب فقهی می باشد.

  • اخلاق و عرفان : 4 واحد

هدف: آشنایی دانشجویان با مبانی بحث اخلاق، عرفان نظری و عملی ، حکمت، آداب و اخلاق و اعتقادات بزرگان دین و شیوه صحیح سلوک اخلاقی و نحوه تخلق به اخلاق الله در این دوره مورد نظر می باشد.

منبع: مبانی و اصول عرفان نظری، سید یدالله یزدان پناه

4- فلسفه و فیلم:   تاثیرات فیلم و در سطحی کلان تر سینما، در اندیشه و تفکر بشر امروزی بر کسی پوشیده نیست. امروزه چه بسا با یک فیلم بتوان ایده و تفکری را در این جهان کوچک گسترش داد و یا حتی بتوان ایده هایی در تضاد با واقعیت در سطح جوامع هدف منتشر ساخت.

بر این اساس می توان فیلم را با دو رویکرد کلان مورد بررسی قرار داد:

الف) فیلم ‌فلسفی : در آثار برخی از فیلم سازان برجسته همچون تارکوفسکی، برسون، کوبریک، هرتسوک و ... مضامینی یافت میشود که به عقیده ی منتقدین سینما، مضامینی فلسفی هستند که در پیرنگ و ساختار داستانی، دیالوگ ها و به عبارتی بیان سینمایی این آثار قابل تشخیص است. این بازنمایی مضامین فلسفی در آثار برخی از سینماگران ایرانی نیز گاه مشاهده می شود که می توان ردپای دیدگاه های فیلسوفان مسلمان را در میان آن ها یافت.

ب )فلسفه فیلم: بررسی قالب و محتوای فیلم و تاثیراتی که چنین ساختاری در اندیشه و تفکر بشر معاصر بر جای می گذارد، اهمیت زیادی برای دانشجوی علوم رسانه ای خواهد داشت. بررسی قالب و مدیوم رسانه ی فیلم به عنوان رسانه تصویر متحرک که از همان ابتدای پیدایش سینما در غرب مورد توجه نظریه پردازان و فیلسوفان بوده است. در این رویکرد در واقع هستی شناسی فیلم مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرد. به عبارتی در باره ی اینکه ادراک و تجربه ی بصری فیلم برای مخاطب، چه نوع ادراکی است و دارای چه ویژگیهایی است، بحث می شود.

هدف: از آنجا که مطالعات فلسفی به غنی سازی بنیادهای هستی شناسی و معرفت شناسی منجر می شود، فراگیران در این درس نسبت به نگاه فلسفی  فهم بیشتری یافته  تا درک بهتری درباره فیلم فلسفی و فلسفه فیلم داشته باشند.

5-  شیعه شناسی

هدف: فراگیران با مبانی، تاریخ و ویژگی ها و چارچوبه فکری شیعه و مهدویت با رویکرد نقش رسانه در پی ریزی تمدن اسلامی و موضوع ظهور آشنا می­شوند.

منابع : شیعه شناسی ، علامه محمد حسین طباطبایی

6- جریان شناسی فرهنگی و اجتماعی (سنت گرایی، غرب گرایی، تجدد، متجددین اسلامی، جریان های هنری و فرهنگی)

هدف: از آنجا که مسائل اجتماعی و فرهنگی جامعه در بستری از تحولات به هم پیوسته و مرتبط به هم رخ می دهد در این درس فراگیران با تبین مبانی نظری، تحلیل و تبین وقایع و جریانات اجتماعی و فرهنگی، نقادی مطالعات جریانات فوق، بررسی موانع و آفات جریانات فوق در ایران و جهان آشنا می شوند تا با درک صحیح از تحولات فوق و شناخت ماهیت این جریان ها از حیث وابستگی و نقاط قوت و ضعف آنها، به بازشناسی و تعریف مواضع و ویژگی­های آنها اقدام کند و با برخورد آگاهانه، هوشیارانه و سنجیده تر در حال و آینده بتواند راه طی شده و وضع موجود را به خوبی درک نموده و افق روشنی از آینده را فرا روی خود ببیند.

7- دین ‌و رسانه:

آشنایی با رسانه ای که مولفه ها و ویژگی های دینی داشته باشد و رسانه تراز اسلام باشد.

این مهم در چند حوزه قابل بررسی است.

  • دین رسانه ای : در این حوزه به بررسی خصوصیات و ویژگی های نوع دینی پرداخته خواهد شد که از طریق رسانه ها در اختیار ما قرار می گیرد. روشن است وقتی رسانه به عنوان یکی از نمادهای تکنولوژی مدرن در دستیابی ما به محتوای دین نقش واسطه ای دارد خواه ناخواه در این مسیر تاثیراتی خواهد داشت که بررسی این تاثیرات حایز اهمیت خواهد بود.
  • رسانه دینی: امروزه با پیشرفت هایی که در رسانه ها پدید آمده است، بهره گیری از این ابزار موثر برای بهره برداری های دینی به شدت افزایش یافته است. تعداد زیاد شبکه های دینی که روز به روز در سطح جهانی در حال گسترش است و نگاهی به مسایل و مشکلات شبکه های دینی صداو سیما، اهمیت و حساسیت مساله را روشن خواهد ساخت.

اخلاق رسانه: شرایط ویژه رسانه و دست اندرکاران تولید رسانه ای هنجارهای جدید اخلاقی را برای بشر امروزی رقم زده است که بررسی این هنجارها امری ضروری است.

فقه رسانه: احکام اسلامی در خصوص هر نوع فعالیت بشری و از آن جمله فعالیت رسانه دارای اصول، ضوابط و احکام فقهی و حقوقی روشن و قابل تحصیل است که در این مقوله به آنها پرداخته خواهد شد.

هدف: در حوزه دین رسانه ای ماهیت رسانه و نقش آن در نظام تربیتی و ساختار شخصیتی و در حوزه رسانه دینی کارکردهای رسانه های دینی و نحوه عملکرد آنها و همچنین آثار هریک و در حوزه اخلاق رسانه ای در عصر انفجار اطلاعات و نقش آن در زندگی بشر و در حوزه فقه رسانه آشنایی با احکام مربوط به مسائل فرهنگی شامل فضای مجازی، پوشش، تبلیغ، امر به معروف و نهی از منکر، موسیقی، نگاه، حقوق رسانه، ، هنر، رادیو، تلوزیون، سینما و ...

8- حکمت‌هنر دینی(فلسفه هنر با رویکرد اسلامی)

 در این حوزه به مباحث و مسایل فلسفه هنر با رویکرد دینی پرداخته می شود.

هدف: با توجه به فرمایش مقام معظم رهبری" هنر زبان گویای همه موضوعات است" هدف این عنوان درسی با دو رویکرد فوق،آشنایی با اهداف و وظایف هنر و هنر دینی از منظر اسلام، آشنایی با تاثیر هنر در ساخت شخصیت فردی و اجتماعی انسان مسلمان و آشنایی با جایگاه هنر در اسلام و دریافت شناختی کاربردی از تاثیر هنر در رشد جامع انسان و فراهم ساختن فرصت‏هایی به منظور ارتقاء بعد هنری شخصیت، با توجه به ضرورت شناخت منبع صدور و پردازش گزاره های هنری در مباحث معقول ،خیال، متخیله و محسوس می باشد.

9- رساله عملیه (احکام دانشجویی)

در این دوره احکام فقهی مبتلی به دانشجویی و فضای تحصیل مبتنی بر رساله دانشجویی ، گردآوری شده در نهاد نمایندگی ولی فقیه در دانشگاه ها ( حسینی) تدریس می گردد.

بازگشت

کلیه حقوق این سایت متعلق به دانشگاه صدا و سیما می باشد .